Albert

 

Hij heette Albert en was absoluut de slimste van onze klas. Ik heb hem altijd onthouden omdat zijn roepnaam mijn doopnaam is. In ’81 had mijn schoolmeester zijn eigen leerlingvolgsysteem. Tot de kerst zag hij de klas aan en mochten wij zitten waar wij wilden. Na de kerst kwam hij met zíjn klasseindeling. De leerlingen die hij inschatte voor het VWO verzamelde hij dicht om zich heen. De beoogde Havisten kwamen in een kring daar omheen. Vervolgens de Mavisten. En helemaal achteraan de LTS-ers en de meisjes van de Huishoudschool.
Een pedagogisch didactische ingreep die hem vandaag de dag op een bedreiging of zes, zeven zou komen te staan. Albert zat twee weken in het groepje dicht bij de meester. Toen verdween hij naar achter in de klas. “Ons soort mensen gaat niet naar een Lyceum,” schijnen zijn ouders te hebben gezegd. Zo kan het ook nog. Het waren socialisten. Linkser dan Lenin. Mét rotsvaste principes: arbeiders werken met de handen, niet met hun hersens.

Wij vertrokken op onze nieuwe fietsen naar het Ubbo Emmius Lyceum, Albert naar Musselkanaal. Doodongelukkig, maar niet in staat de wil van zijn ouders te trotseren. En zoals het zo vaak gaat, groep 8 valt in enkele maanden uit elkaar. Zelfs leerlingen die bij elkaar in de klas terechtkomen, gaan uiteindelijk hun eigen weg. De LTS? Lomp volk, dat te veel dronk en dan vocht. Van Albert vernamen wij niks meer.
Het was zeker tien jaar later dat ik hem op een station tegenkwam. Het ging niet goed met hem. Zenuwachtig, klein, tenger. Zijn ogen schoten constant heen en weer. Tot een gesprek kwam het niet echt. En weg was hij weer. Ik bleef achter met een unheimisch gevoel.
Hoe het nu met hem gaat? Ik heb werkelijk geen idee. Ik hoop van ganser harte dat hij zijn draai heeft weten te vinden.
Tegenwoordig zie je vooral het omgekeerde. Kinderen die het (eigenlijk) niet aankunnen gaan naar het VWO. Probeer je het eens voor te stellen, de hele dag dingen doen die je niet kan. De hele dag koorddansen, nooit de overkant halen en 100 keer vallen zonder vangnet.
Ja, ouders, het is vakantie, maar daarom niet te laat..

Het rechte pad

Hardenberg is in 2018 uitgeroepen tot ‘De meest toegankelijke gemeente van Nederland’. Maar wie hebben in vredesnaam het winkelcentrum beoordeeld? Vincent Bijlo en Stevie Wonder? Wat een ramp!

Twee jaar geleden kreeg ik last van mijn benen. Ook tegen mij werd gezegd: sta op en loop. En zie het wonder geschiedde. Alleen zat ertussen sta op en loop wel zo’n kleine twee jaar. Ik ben blij dat ik nu langzaam vooruitga. En wat doe je dan? Je zoekt de gezelligheid van je eigen centrum op. Toen pas merkte ik hoe onlogisch het plaveisel in de stad is aangelegd. 

Het verval van de Voorstraat naar het Oosteinde, daar is mee te leven. Nee, dat de weg ook nog eens helt van de winkels naar het midden van de straat, dat levert een onmogelijke situatie op. Op een stabiel vlak heb ik al de bewegingsvrijheid van een tweejarige met een volle luier, laat staan op een hellend vlak. Al klunend beweeg ik mij van winkel tot winkel. Ik verbaas mij erover dat niet meer jonge moeders achter hun maxi cosi’s aanhollen als ze door de buitenrekken van de kledingwinkels struinen en daarbij even de aandacht voor hun kinderwagens laten verslappen. Om mij heen schieten elektrische fietsen als afweergeschut door de straat. Ook daar wordt het niet makkelijker van.

Dan maar de periferie opzoeken. Op naar de grote supermarkten. Daar kom ik graag

. Winkelkarretjes fungeren voor mij als rollator zonder dat ze als zodanig worden herkend. Ik maak vaak extra rondjes door de winkel zonder dat ik nog iets nodig heb. Het loopt gewoon zo lekker. Maar... als ik dan eenmaal de Lidl verlaat, moet ik weer vechten tegen de stadse G-krachten. Het winkelkarretje doet wat hij zelf wil. Duwen gaat niet, dan maar trekken. Dan haalt plotseling de kar mij met een grote zwaai in. Achterwaarts pak ik de duwstang over. Het lijkt wel een circusact. Ik hoor een aarzelend applaus. Straattheater kent vele vormen. Ik schaam me nergens meer voor.

Hardenberg de toegankelijkste gemeente? Laat me niet lachen! CDA & ChristenUnie, jullie zijn toch zo van het rechte pad? Laat maar eens zien dan…

Moeten

“Je moet dat formulier nog wel even invullen.” Ik weet niet eens meer wie het zei. Ik was de afgelopen week in het ziekenhuis voor een antibioticakuur. In Zwolle. Voor de benen? Inderdaad, nog steeds voor de benen. ‘Dat formulier’ was een ‘Leer me kennen-formulier’ waarop je informatie over jezelf kwijt kon. Handig voor het personeel en medepatiënten om een praatje aan te knopen. Ik kan u vast verklappen: ik heb het formulier niet ingevuld.

Dat ‘moeten’, dat suggereert dat je eigenlijk geen keus hebt, dat staat me tegen en maakt dat ik de kont tegen de krib gooi. Je hebt namelijk altijd een keuze. Ik weet ook wel waar het vandaan komt. Het komt van mijn vader. Die kon zo lekker directief zijn. “Haal me dit, breng me dat!” Toen we nog geen afstandsbediening hadden: “Harder, zachter, zet hem op Nederland 1, Nederland 2!” Alsjeblieft en dankjewel mocht ik er zelf bij verzinnen. Nee, moeten, daar heb ik een broertje dood aan. Wat stond er dan op dat formulier? Wat is uw werk, zijn uw hobby’s, uw huisdieren en wat moeten we zeker van u weten? Ik onderdruk de neiging om bij werk in te vullen: huurmoordenaar en bij ‘Hoe wilt u aangesproken worden: Uwe koninklijke hoogheid. Dat wordt al te flauw. Maar voor de rest: ik ben toch niet geestelijk gestoord! Wie mij wil leren kennen, moet met mij praten, tijd of geen tijd, anders hoeft het voor mij niet. Even goede vrienden, trouwens.
Ik stel mijn mening in de loop van de week bij. Mijn buurman heeft een hersenbloeding gehad en praat moeilijk. Voor hem is het formulier een uitkomst.
Waar het ‘Leer me kennen-formulier’ ook een uitkomst was geweest, is bij de CDA-fractie van Hardenberg. Wel een paar vragen aanpassen en toevoegen natuurlijk. Wat is voor u belangrijker, úw belang of dat van de fractie? Bent u bereid een medelid op te offeren indien u dit in het belang acht voor uw of het belang van de partij? Hoe staat u tegenover het lekken van vertrouwelijke informatie? Onvergeeflijk! Soms een noodzakelijk kwaad. Iedereen lekt wel eens. Had een hoop ellende kunnen voorkomen.
Soms moet je wel eens wat..

Bert Nonkes

Barbecue

Vindt u ook niet dat die laatste periode voor de zomervakantie zo allemachtig snel gaat? Zeker als je schoolgaande kinderen hebt. Vakanties, lange weekenden, sportdagen en voordatje het weet sta je de caravan in te pakken.

Ik heb jaren in het onderwijs gewerkt, Erna nog steeds, en daar valt dit fenomeen extra op. Wij woonden destijds in Brucht en werkten in Beerzerveld en Vroomshoop. Erna op een gezellig dorpsschooltje en ik in het speciaal onderwijs. Als overgangsverrassing had Erna een logeerpartij voor haar klas bij ons op het boerderijtje georganiseerd. Toen aan het eind van het feest de leerlingen loom aan de oever van de Vecht, bij het licht van de ondergaande zon, nog wat kletsten, en een aantal een allerlaatste potje voetbalde, besloot ik: dit wil ik ook.

“Zou je dat nou wel doen?” mijn directeur keek bedenkelijk over zijn bril en krabde in zijn baard. Een barbecue werd het. Van zeven tot negen. En mijn duo-collega zou erbij zijn. En de directeur zelf zou ook een glaasje komen drinken. Vooruit dan maar. Die logeerpartij zou ik er volgend jaar wel doorheen drukken. Ik kan u alvast verklappen: die zou er niet komen..

Leerlingen uit het speciaal onderwijs gedijen het best, meer nog dan leerlingen uit het regulier onderwijs, bij rust, regelmaat en voorspelbaarheid. Alles waarin een barbecuefeestje op het platteland niet in voorziet. Om de feestvreugde te verhogen, had ik bij de kringloop zes hockeysticks op de kop getikt en uitnodigend op ons grasveldje neergelegd. Dom. Bloembedden, borders, kippenhokken, die ik als natuurlijke begrenzingen van het hockeyveld had herkend, werden door de leerlingen niet als zodanig gerespecteerd. Op een gegeven moment belandde de bal ín het kippenhok. Onder de ogen van ontzette zijdehoenders en doodsbange Barnevelders, ging de wedstrijd in het hok gewoon door.
De directeur kwam langs op zijn fiets, overzag het strijdtoneel en zei niets. Samen redden wij, wat er te redden viel.
’s Avonds rookte ik buiten nog een sigaret. In het kippenhok werd luidkeels de avond geëvalueerd.

Bert Nonkes

Zittend

 

Ik mag weer. De afgelopen week elke dag zitten oefenen. Basgitaar op schoot, muziek uitgeprint, kopje koffie erbij. Aan mij zal het, potverdikke, niet liggen. Rare periode achter de rug. Dé rug, ja. Die staat samen met mijn benen de laatste anderhalf jaar pontificaal op de voorgrond. Stáát, ja. Hoewel er van staan vrij weinig komt. Ben terug bij de reguliere zorg, in Zwolle deze keer. De derde scan leert dat de hernia weg is. De pijn echter niet. Ik word bestookt met elektrische schokken en echo’s. Men denkt aan ontstekingen, maar is niet zeker. Over een maandje nog maar eens zien. Welja, die weken maken ook niks meer uit.

Ik mag weer. Nieuwe snaren besteld, zo blij als een kind. Van die zwarte, met tape erom, die glijden zo lekker. Ze zijn wat duurder, maar dat mag in dit geval. Klaarmaken voor de repetitie duurt allemaal wat langer. Oudste zoon pakt de auto in, die speelt ook mee. Kussentje onder de arm voor het vleesloze zitvlak en dan gaan we.

De repetitieruimte is op de eerste verdieping. Natuurlijk. Ik laat iedereen voorgaan op de trap. Geen gedram in mijn rug. In het vertrek is het een kakofonie van stemmende muzikanten. Ik krijg een stoel met een kussen. Dáár bovenop gaat mijn kussen. Ik zit. Bas uit de tas en ik aai even genietend over de nieuwe snaren. De drummer tikt af en daar geschiedt het wonder: de pijn verdwijnt. Om middernacht genieten oudste zoon en ik van een welverdiende Mac. “Ging mooi,” glunder ik. Oudste zoon knikt met volle mond. “Dondersmooi,” houd ik het moment nog even vast. 24 april mogen we in de Voorveghter, Projectgroep Kleinood. Er zijn nog kaarten. U kunt mij daar dan zien.

Zittend.

Booster

Calgary 1988, weet u het nog? Koningin van de spelen was toen Yvonne van Gennip. Het volgen van de races was door het tijdsverschil – in Calgary is het acht uur vroeger - een hele toer. Zo kon het gebeuren dat ik om vier uur ’s nachts in het cafetaria van de enige discotheek van Stadskanaal gespannen stond te wachten op de ontknoping van de 5000 meter. Kon niet misgaan, dacht ik aanvankelijk, ik zag twee Yvonnes de baan opkomen. Maar dat lag aan het verloop van die zaterdagnacht tot aan dat tijdstip. Yvonne van Gennip, immer lachend, bescheiden en spontaan. Een echte heldin.

Daar waar er helden zijn, zijn er ook antihelden. Antonio Gómez Fernandez, was in Barcelona werkzaam als postbode en schaatste voor Spanje tussen 1977 en 1982 op diverse internationale schaatstoernooien. Zijn debuut op het WK-allround van 1977 in Heerenveen maakte meteen een verpletterende indruk. De 34-jarige Gómez, die zichzelf schaatsen had geleerd op een Spaanse kunstijsbaan, was veruit de langzaamste van het deelnemersveld, vooral omdat hij de ‘pootje over’-techniek nog niet onder de knie had. In het begin werd Gomez uitgelachen om zijn schaatstechniek. Later kreeg hij de status van cultheld.
Ik weet nog dat ik als kereltje van een jaar of acht met tranen in de ogen voor de zwartwit tv zat omdat ik het zo gemeen vond dat hij werd uitgelachen. Logisch dat ik later in het speciaal onderwijs ben terechtgekomen.
Massaal schreeuwden wij in het bomvolle cafetaria Yvonne over de finish naar de winnende 7.14,13. Bier en frikandellen vlogen tegen het plafond en onbekenden vielen elkaar om de hals. Winnen verbroedert. In 1988 was van Gennip onze ultieme ‘Booster’

Waar een wil is…

Naast alle ‘The Voice’ geweld in het nieuws van afgelopen week, gebeurde er ook iets leuks. ‘Onze’ Orla was namelijk te zien op nationale televisie.

Wie is Orla, zult u zich afvragen? Nou, in 2014 belde een meisje aan bij de voordeur. Of ze mocht komen werken in de gitaarwinkel, vroeg ze? Het was nog een echt jong meisje, klein ook, amper 1.50 groot, en 14 jaar oud. Maar ze had iets bijzonders dat me gelijk aansprak. Op mijn vraag, ‘waarom zou je bij ons willen werken?’, antwoorde ze zonder aarzeling, ‘ik wil gitaarbouwer worden’, waarop ik stamelde, ‘nou, dan ben je aan het juiste adres’ en kon niet anders dan haar direct aannemen. Orla Strijker heet ze. Later hoorde ik van een leraar aan het Vechtdal college dat hij exact dezelfde ervaring had als ik, een keigoede leraar trouwens, die het vuurtje verder aanwakkerde door samen met haar als leertraject een gitaar te bouwen.

Hoewel ze bij ons veel heeft geleerd, doen we enkel reparaties, geen gitaarbouw. En dat is nu net zo’n vak dat je niet op elke straathoek kunt leren. Door Orla in contact te brengen met Sergei de Jonge, die een befaamde gitaarbouwschool in Canada heeft kon ze de volgende stap nemen. Orla, familiemens in hart en nieren, nam de sprong in het diepe, verliet met pijn in het hart de familie om in Canada haar droom waar te maken. Nu is ze al weer even terug, en het meisje is een dame geworden. 21 is ze, een prachtige charismatische persoonlijkheid die puur op wilskracht en geloof in eigen kunnen haar droom heeft waargemaakt en in haar eigen werkplaats de meest fantastische akoestische gitaren bouwt.

Tegelijkertijd, een prachtig verhaal over de kracht van positief denken!

Rudi Bults

Energiefonds

U bent goed geweest voor mij. Na mijn jeremiade over het financieel onheil dat, van gas tot glas, ons eind vorig jaar achtervolgde, ben ik werkelijk warm door u bedacht. Links en rechts werd me aangeraden crowdfunding te starten. Eén van u vroeg zelfs mijn banknummer (NL13INGB1121121313 t.n.v. A.H. Verbree. Dank u). Zoveel goedheid verdient het te worden gedeeld. Lees mee:

Toen een dorpsgenoot mij, ondanks mijn voornemen de rest van 2021 binnen te blijven, toch eind december met een snoekhengel langs de waterkant ontwaarde en ik bekende voor het avondeten op jacht te zijn, bood hij spontaan aan dat mijn vrouw en ik bij hem mochten aanschuiven.

Ook was er iemand die zijn (aan hem terecht toegekende) titel van ´grootste zeur in de omgeving´ belangeloos aan mij wilde overdragen. Dat ging niet door, vast omdat het team van Mercedes daar nu recht op heeft.

De klapper kwam uit Bruchterveld. Uit die pas ontgonnen streek bereikte mij een bericht met de hartverwarmende tekst: ´onze oprechte deelneming´. U begrijpt: die heb ik ingelijst.

Inmiddels is het 2022 en heb ik onze vriezer gevuld met snoek en snoekbaars (weet iemand nog ergens paling te zitten, dan houd ik mij aanbevolen). Ik schat dat wij de lente gaan halen, zonodig schiet ik een paar van die rotganzen.

Voor ons geen zorgen. Voor anderen helaas wel. De gemeente Hardenberg broedt op een energiefonds om wie in ´22 onevenredig wordt getroffen door de stijgende energiekosten te helpen. Gemeente Hardenberg, andere gemeenten, organiseer dit zo dat wie de beloofde tegemoetkoming van het rijk niet nodig hebben kunnen meehelpen dat fonds te vullen.

Adrian Verbree

Stuur

In de miezerregen zoek ik de weg in Dedemsvaart. De straatverlichting spiegelt vervelend in de voorruit van mijn auto. Ik vaar blind op de routekaart van mijn IPhone. Bestemming bereikt, meldt de telefoon. Ik sta in een doodlopende straat, voor mij een fietsbrug. Waar dan? De enige communicatie gaat via Marktplaats. Maar hopen dat de verkopers die aan hebben staan. Dat blijkt zo te zijn. Binnen twee stuurbewegingen ben ik waar ik wezen moet.

Het aantal ontmoetingen is drastisch afgenomen sinds de lockdown. Als zo’n dan ontmoeting plaats vindt, voelt dat bijzonder. Vanwege het succes van Max Verstappen moest er een racestuur komen. Ik rook mijn kans. “Dat regel ik wel!” Struinen op Marktplaats, het onderhandelen, het ophalen, ik hou ervan. Vandaar mijn rit naar Dedemsvaart

“Kon je het vinden?” klinkt de vriendelijke stem van een blonde dame door het autoraam. Bijna. Ik blijf in de auto zitten, de rug, vandaar. Achter haar drie kinderen. Eentje torst het stuur met de pedalen. We praten. Wat een weer, hè. Nou. Het gaat over niks, toch word ik er blij van. We zijn allebei niet zo handig met Marktplaats dus de betaling gaat via de telefoon. Heel even word ik contactpersoon, genaamd Stuurtje. “Geen zin meer in racen, jongens?” vraag ik de kinderen. Ze hebben een Nintendo, daar past dit stuur niet op, meldt de oudste. Ah, vandaar.
Terwijl de elektronische bankier zijn werk doet, wordt de brievenbus geleegd. Het is woensdag, dus de Toren zit ertussen. Of ze de columns wel eens lezen, ben ik op zoek naar een goedkoop succesje. Hoe dat? Ik leg het uit. Ze zal opletten de komende weken. Bij deze.
Betaling geslaagd! Tevreden stuur ik terug naar Hardenberg.

Bert Nonkes 

Even

Zo, we zijn er klaar mee. Het jaar 2021 hebben we achter de rug. En wat ben ik blij dat we 2022 instappen! Dit heeft in mijn geval niets met corona of maatregelen te maken. Het komt door mijn bijzondere afwijking: ik houd van even getallen.

Al mijn hele leven heb ik niets met de oneven versie ervan. Voor mijn gevoel zijn de oneven cijfers niet ‘af'. Ik heb eens onderzoek gedaan, maar ik kan niet vinden of deze afwijking ook echt een officiële naam heeft. Er bestaan wel allerlei getaltheorieën, maar die van mij staat er niet tussen. Waar komt het dan vandaan?

Het handigste is om mijn ouders de schuld te geven: dat werkt bij de meeste afwijkingen volgens mij. Zij zorgden ervoor dat ik op de twaalfde van de twaalfde geboren ben. Daar begon mijn fascinatie voor het getal 12. Ik was blij met de huisnummers 24 en 36 waar ik gewoond heb. We hadden op onze huidige plek kavel 36 en ik moet toegeven dat ik het jammer vond dat het huisnummer niet overeen kwam. Twaalf was dus mijn lievelingsgetal en omdat het een even getal was denk ik dat het daarvan komt.

Elke verjaardag ben ik blij als mijn leeftijd ook weer ‘even' is. Nu ben ik 48 geworden en dat voelt heerlijk. Als ik invloed op getallen kan uitoefenen dan doe ik dat. Zo zet ik het alarm van mijn wekker alleen maar op tijden die eindigen op een even getal. Dan mag ik van mezelf ook ‘even' snoozen: twee of vier keer dus.

Soms moet ik de oneven getallen accepteren. Zo luister ik enigszins met een schuldgevoel naar radio 3 en dat mijn Fiat 500 een oneven nummerbord heeft valt me eigenlijk al bijna niet meer op. Maar dat 2022 een fijn jaar gaat worden qua getal, daar ben ik blij mee. En daar sta ik graag ‘even' bij stil en wens jullie een even zo goed jaar toe!

Karin van Dijk

Tijd

We leven in een bijzondere tijd en ik ervaar dat de tijd mij volledig door de vingers glipt. Sinds maart 2019 leven we in een zogenaamde bubbel, er is wel een paar keer een kleine opening geweest en daar heb ik ook wel gebruik van gemaakt. We konden afgelopen zomer gelukkig heerlijk vakantie vieren in Italië, maar heel vaak zijn er dingen niet mogelijk. Op een avond of vrije dag met een stel vrienden spontaan iets ondernemen of een gepland weekend weg is sinds die tijd niet meer gebeurd.

Wat mij zo opvalt is dat de achterliggende bijna twee jaar weg zijn. Ik voel het als een tijdgat, het is er gewoon niet in mijn beleving. Door de psycholoog Douwe Draaisma is veel onderzoek gedaan naar tijdbeleving en hij beweert dat tijd sneller gaat als we minder nieuwe ervaringen hebben. Vreemd begrip tijd; het is ook een door mensen bedacht mechanisme om vat te houden op processen. De aarde draait om zijn as en doet daar een dag over en geeft ons ritme. En de seizoenen, op de breedtegraad waar wij leven hebben we geleerd om daar rekening mee te houden. We zaaien in het voorjaar en oogsten in het najaar zodat we de winter kunnen overleven. We zijn erg gebonden aan tijd.

Hoe dichter je bij de evenaar komt hoe minder relevant tijd is want door het klimaat rond de evenaar is het weer veel minder grillig. Of je nou in maart of in november zaait, de oogst zal niet mislukken door kou, het weer blijft wel mooi en eten en drinken is er in overvloed. Dat zou zo maar een verklaring kunnen zijn voor onze gedachte dat mensen die leven rond de evenaar lui zijn. Het houdt hun ontwikkeling tegen, maar je zou ook kunnen zeggen dat ze gezegend zijn want tijd is veel minder belangrijk. Het weer is lekker en je hebt voldoende te eten, wat wil een mens nog meer.

Henk Leemhuis

Omarmen

Een woord dat zowel letterlijk als figuurlijk gebruikt wordt. We kunnen iemand omarmen of een idee dat iemand heeft omarmen. Het woord kan ook gedeeld worden in om-armen. Intrigerend de woorden om en armen, om heeft wel 10 betekenissen, arm heeft ook twee heel verschillende betekenissen, zowel als werkwoord en zelfstandig naamwoord.

In de kersttijd gaan we even op stil. Dat vind ik een heerlijke gedachte, een paar dagen in het jaar hoef ik niet zoveel. Een tijd om te omarmen, bij mezelf te rade te gaan hoe het met me gaat. Gewoon mijn gedachten laten gaan over wat er is. Er komen dan vooral begrippen als genieten en geloven aan de oppervlakte. Ik kan enorm genieten van een wandeling, gewoon lopen en kijken en genieten van wat er om me heen gebeurt. Kou, regen, kleuren van de natuur, wolkenpartijen en gesprekken met mensen met wie ik loop. Soms diepgaande gesprekken en soms stilte.

Tijdens het genieten komen er allerlei gedachten naar boven. Dingen die goed voelen maar ook de dingen niet goed voelen kan ik in mijn gedachten ook omarmen. De gedachte hoe ik me mag voelen van mezelf strookt die ook met wat anderen van mij vinden, of ben ik gewoon mezelf en doe ik wat ik voel? Dat laatste is een geweldig goed maar in een samenleving kan het niet altijd. Want de samenleving wil ik ook omarmen, dat voelt vaak als een warme jas maar ook soms als een loden jas. Door met elkaar in gesprek te gaan en te geloven dat de andere mens ook goed is maar net iets anders voelt dan ik helpt mij daarbij bijna altijd. Door te luisteren en elkaar te respecteren kan de loden jas dan ook veranderen in een warme jas. Die warme jas geeft ruimte, valt lekker en omarmt beter.

In de tijd van kerst liggen welkom en afscheid dicht bij elkaar. Geboorte, afscheid van het oude jaar en het welkom van het nieuwe jaar. Ik omarm het leven en bij het leven hoort ook dood en afscheid. Als het aan mij ligt omarmen we corona en laten we ons zoveel mogelijk vaccineren waardoor we het virus als een griep kunnen beschouwen en ja daar sterven ook mensen aan en we zullen afscheid moeten blijven nemen. Als we die gedachte omarmen kunnen we ook elkaar en het vrije leven weer omarmen.

Henk Leemhuis

Kerst ’21

Ik probeer in de stemming te komen voor kerst, maar het kost me meer moeite kost dan andere jaren. Ondanks alle positieve ontwikkelingen op familiair en zakelijk gebied lukt het me maar moeilijk om in de juiste ‘mood’ te komen.

Nu moet ik bekennen dat ik wat gevoelig ben voor de winterblues, want die korte dagen met dat grauwe weer zorgen ervoor dat mijn biologische klok ietwat van slag raakt. Ook dat hele coronagedoe maakt me nu niet bepaald vrolijker en soms word ik er ronduit droevig van om te zien hoe een samenleving, en dan vooral de mensen om me heen, worstelen om balans te vinden en verdeeld raken om dingen als mondkapjes, QR-codes en 2G maatregelen.

Nu zijn we hier in het oosten nogal nuchter, maar toch, als je goed kijkt, zie je relaties verstoord worden en families verdeeld raken. Ik zie het op mijn werk, de eindeloze discussies met niet-mondkapje-dragende klanten, de stress bij de werknemers met een zwakkere gezondheid wanneer iemand weer eens vindt dat hij zich niet aan de regels hoeft te houden. En aan de andere kant de stress bij de ongevaccineerden die zich buitengesloten voelen van familie en vrienden. 

Om nog maar te zwijgen over alle andere narigheid in de wereld, de hongersnood in Afghanistan en die duizenden vluchtelingen die in de kou zitten te vernikkelen aan de grenzen van Europa. Vooral de kinderen die ik daartussen zag zitten kwamen echt bij me binnen. Soms zou ik dan ook willen dat ik Delete kon toetsen op een magisch toetsenbord en dat daarna alle narigheid weggetoverd was uit de wereld.

Naja, zo’n toetsenbord heb ik niet, die heeft niemand. Dus kruip ik maar weer met mijn langzaam wegtrekkende winterblues in mijn eigen bubbel waar het warm en goed is. Maar het blijft me wel dwarszitten dat ik er niets aan kan doen. Nou ja niets? Ik kan natuurlijk wel iets veranderen aan de wereld. Dat kleine stukje om me heen waar ik wel invloed op heb. Simpelweg door me bewust positief te blijven opstellen, openhartig te zijn en me echt van niemand af te sluiten. 

Prettige kerst,

Rudi Bults

Kerstsprookje

Die zag ik niet aankomen, Kerstmis gaat niet door. Die vervelende pandemie gooit opnieuw roet in het eten. En we hadden zo’n mooie traditie, Kerst vieren met de hele familie, 25 man sterk, al vanaf dat de kinderen klein waren.

Kerstmis in Lockdown is niet leuk en voor iedereen anders. Ja, we versieren onze huizen, sommige blinken zelfs als kerstbomen met duizenden lichtjes. En zoals altijd halen we het lekkerste eten in huis, en voor de kleintjes kopen we prachtige nieuwe kleding. Online want wat moet je anders? Maar juist dat ene ding, het samenzijn, dat is onvervangbaar. Daardoor mis ik de mensen nog meer die er al niet meer zijn, denk ik terug aan de kerstdagen bij mijn ouders. Een gek soort weemoedige bewustwording door de omstandigheden vermoed ik.

Herinneringen zijn gekke dingen, ineens herinnerde ik me weer het zingen van kerstliedjes bij de kerststal samen met mijn vader en broertjes toen ik klein was. En ik herinner me de avonden dat Ali naar de nachtmis ging met onze dochters. Ik maakte dan midden in de nacht een broodmaaltijd, een mooie roomse traditie die ik van huis uit meegekregen had. Om het extra leuk te maken zorgde ik dat bij terugkomst het huis alleen nog verlicht was door tientallen kaarsjes. Dan haalde ik de jongste uit bed die subiet na een kwartiertje weer knikkebollend in slaap viel. Maar hij was er wel even bij, en daar gaat het om bij tradities. Net als die traditie dat de volgende dag de hele familie langkwam, met de kinderen, zo gezellig. Natuurlijk pakken ze ons Kerstmis niet af, het gaat gewoon door, ook dit jaar! We hopen gewoon op betere tijden.

Zalig kerstfeest allemaal!

Rudi Bults

Payday

Ik ben gelovig. Niet bijgelovig. Mijn vrouw ook niet. Zo deden wij ooit ons stinkende best op vrijdag de dertiende te trouwen. Dat mislukte, we moesten het doen met een donderdag de dertiende. Jammer.

37 jaar later…. Ik ben nog steeds niet bijgelovig. Maar recent… Op een rij - en geloof me - ik heb er niets bij gefantaseerd: ´Hè Adrian, het blijft wel een beetje fris, hè…?´ Ik naar boven: cv-ketel in coma. Maandag 19, dinsdag 18… vrijdag 15 graden. Werkt heerlijk achter een bureau, moet u echt eens proberen. Toen de monteur: ´Niks coma, meneer: overleden´ $$$.

Twee dagen later: ik had een aanval van werklust en zou de auto wel even zuigen. Alles klaar gezet, matten er uit, komt u maar! Stinkende blauwe rook vanonder de klep van de stofzuiger. Miele, er is geen betere. Hmm… ´beter´ is ook niet meer wat het geweest is $$.

Volgende dag: ´Ik kook wel.´ Meteen knapt de verlichting onder de afzuigkap $.

Twee dagen later: douchen. Sta ik daar in me Adampje, blijft het water ijskoud! Het zal toch niet…. Nee, de splinternieuwe ketel snort tevreden. Mengkraan naar de knoppen: $$.

Weekje later, mijn koplampen tasten in het vaalgeelduister. Niet de vervangbare lampjes van een paar euro, nee, het hele buitenwerk $$$.

Dezelfde week: bericht in mijn mailbox: uw energieleverancier, Welkom Energie, is failliet. Weg voorschotoverschot, weg zonnepaneelvoordeel, weg welkomstpremie $$$.

Maar: welkom bij Eneco, meneer Verbree! Niks aan de hand hoor, wij helpen u hoor, u krijgt van ons lekkere verse gasjes hoor, voor maar 1.80 de kubieke meter hoor: $$$. Rovers!

Ik ben in quarantaine gegaan, ik kom voorlopig de deur niet uit, ik verroer me dit jaar niet meer. Ik ben niet bijgelovig, maar misschien wordt het tijd.

Adrian Verbree

Geluk

In de jaren 1826 en 1827 zorgde een malaria uitbraak voor een ramp in de stad Groningen. Tijdens de Stormvloed van 1825 vonden diverse dijkdoorbraken plaats, waardoor landerijen onder water kwamen te staan. De rotting van planten en dieren in een moerasachtige omgeving en de doorbraak van de Rietdijk in Groningen in 1826, die de stad onder water zette, zorgde in de hete lente en zomer van 1826 voor de perfecte omgeving voor de malariamug. De stormvloed kostte ook aan ruim 300 inwoners van Overijssel het leven. IJsselmeer was toen nog Zuiderzee.

De stadse bedrijvigheid belandde op zijn gat. Vooral de armen werden getroffen. De gegoede burgers sloegen de handen ineen en sleepten vele gezinnen door de moeilijke tijd heen. Uiteindelijk stierf tien procent van de bevolking. De Martinikerk besloot de klokken niet meer te luiden bij begrafenissen, omdat dit een negatief effect zou hebben op de plaatselijke bevolking. Kinine was het eerste geneesmiddel tegen malaria. Veel dokters stonden sceptisch tegenover dit nieuwe medicijn (1820) en weigerden het voor te schrijven.

U begrijpt welke kant ik op wil. De vergelijking met de huidige crisis dringt zich op. Het verloop van de ‘Groninger Ziekte’ kunnen we met de kennis van nu haarfijn analyseren. Wat heeft geholpen met de bestrijding, wat niet? In het geval van de Coronacrisis zullen we daar nog jaren op moeten wachten. Of er in 1826 rellen zijn geweest, ik heb het niet kunnen vinden. Het enige dat naar de koets van de arts werd gegooid, was een wanhopige patiënt. En die deed dat zelf.  

Wat ze zeker niet hadden in 1826 waren onze huidige overspannen media.

Een geluk bij een ongeluk, zullen we maar zeggen..

Bert Nonkes

 

Positief

Ik weet nog toen ik de eerste haalde. Dat deed ik in Hardenberg, want ik wilde niet dat de mensen in Dedemsvaart het wisten. In het geheim stond ik bij de drogist en ik zei zo gewoon mogelijk dat ik er eentje wilde.

Eenmaal thuis heb ik ontzettend vaak de gebruiksaanwijzing doorgelezen. Wat een gedoe! Als eerste moest ik al wennen aan de woorden positief en negatief. Mijn gedachten gingen met me aan de haal. Want wat voor mij positief is, kan voor iemand anders juist als negatief worden opgevat en die heeft dan juist een rotgevoel bij een positieve uitslag. Stap voor stap voerde ik alles uit en toen kwam het wachten. De controlestreep was in elk geval gelukt: die stond er. Ik legde hem weg zodat ik niet de hele tijd de test kon zien liggen. Na een kwartier was het dan zover: ik mocht van mezelf de uitslag bekijken. Die was positief! Mijn man was helemaal in de wolken en ook ik was dolblij: dit was wat we graag wilden. De hele dag controleerde ik of de streepjes inderdaad zo duidelijk bleven. Dat was het geval: ik was hartstikke zwanger. Die test zag ik weer voor me toen ik laatst een Coronazelftest deed. Waar ik weer de gebruiksaanwijzing van doorlas. Mijn gedachten gingen met me aan de haal: in dit geval is een positieve uitslag juist negatief en je bent dus blij als je een negatieve uitslag krijgt. Weer een controlestreep, weer een kwartier wachten. Een negatieve uitslag: gelukkig, dat was positief nieuws. Ik bedacht me dat de generatie van nu die spanning van een zelftest waarschijnlijk niet meer zo zal beleven als wij destijds. Ze hebben al zo vaak een test gedaan dat ze geen gebruiksaanwijzing hoeven te lezen en gelijk weten dat één streepje de controlestreep is. Dat is dan weer het positieve ervan.

Karin van Dijk

Opruimen

In maart schreef ik een column over verbouwen. Alles van de plek en opslaan en dan na de verbouwing terug plaatsen. Wij hadden bedacht om eens kritisch te gaan kijken naar alles wat we hadden bewaard en of we dat ook nodig hebben.

Inmiddels zijn we ruim een half jaar verder en onze leefruimte is weer goed op orde. De piano mag weg en waar de klok komt is nog een discussie in huize Leemhuis. Heel anders gaat het met onze zolder die leeggeruimd is en waar nieuwe kasten zijn geplaatst. In de loop van de 26 jaar dat we hier wonen is er veel meer ingekomen dan uitgegaan. Van vakantiespullen tot kerstballen. En vooral veel boeken. We hebben laatst alle boeken verzameld en in onze garage uitgestald. Het waren er ruim 600, en bij bijna elk boek was er wel een reden om het niet weg te doen. Een paar weken lang hebben we er regelmatig bij gestaan, boeken opgepakt en weer terug gelegd. Dat schoot niet op. Onze jongens hebben we de kans gegeven om boeken mee te nemen maar meer dan vijf kregen we er niet gesleten. Vorige week zijn we heel rigoureus gaan selecteren en hebben we er 450 weg gedaan. Wellicht zal er bij een boekenbeurs in Hardenberg toch eens iemand een boek met mijn naam tegenkomen. Maar ik hoef het niet terug.

Rianne en ik slepen dozen naar boven, hebben veel lol om foto's, het schiet daardoor soms ook gewoon niet op, maar wel heerlijk om door onze eigen geschiedenis te lopen. Ik ben begonnen om de postzegels voor onze jongens te rangschikken. Want ooit hebben we bedacht om ze de geschiedenis van hun jeugd in postzegels te geven, jaarboekjes van 0 tot 18 jaar. Waardevol voor ons, nu maar hopen dat zij dat ook vinden.

Henk Leemhuis

Oppassen

Het is zondagmiddag en ik realiseer me ineens dat ik de column nog moet afschrijven voor morgen. Best lastig gezien we vandaag ook oppassen op onze zeven klein- en pleegkinderen. Geen ideale omstandigheden voor een moeilijke column dus. Die had ik oorspronkelijk namelijk wel gepland. Maar gedurende de week was ik al tot inkeer gekomen dat die column, over de tegenstellingen die in de samenleving zijn ontstaan door corona, weinig zinvols zou bijdragen. Hooguit dat het de tegenstellingen nog iets groter maakt.

Dus ik houd het bij een ander onderwerp dat me nogal bezighield. We hebben na een huizenjacht van ruim anderhalf jaar, namelijk eindelijk dat huis kunnen kopen waar we samen met onze dochter en schoonzoon naar op zoek waren. Een oude boerderij groot genoeg voor twee gezinnen, en ook nog eens gesitueerd midden in de natuur van het prachtige Reestdal. Dit betekent ook dat we onze eigen huizen gaan verkopen. En dat kan ik u vertellen, gaat heel anders dan vroeger! Niks meer wachten op de kopers, nee hoor. De makelaar komt, bepaalt de ‘vanaf bieden’ prijs, en maakt tegelijkertijd een afspraak voor de bezichtigingen. Ongelooflijk maar waar.

Direct nadat de woningen op Funda staan, melden zich de belangstellenden. Twee weken later zijn de bezichtigingen. Bijna dertig bezichtigingen verder komt nu het tweede huis aan de beurt. En dat is dus morgen. Dat is trouwens ook de reden dat wij vandaag de kinderen opvangen, zodat dochter en schoonzoon de boel nog even netjes aan kant kunnen maken. En hoewel kinderen over de vloer altijd gezellig is, merk ik dat het een slechte combinatie is met het schrijven van een column.

Rudi Bults

De klassenmaatschappij van bol.com

Sinterklaas komt er aan. Tijd om de kinderen te verleiden! Het volkje wordt gebombardeerd met speelgoedreclame, de een nog verleidelijker en flitsender dan de ander.

Of Bruin al dat moois kan trekken? Gea en ik zijn de kinderfase royaal voorbij, maar wat werden de papieren speelgoedgidsen hier vroeger gespeld en cadeaus omcirkeld: 1. liefst. 2 oké. 3. als het écht niet anders kan. Zo ongeveer.

Bij bol.com wordt het prijsaspect listig omzeild. Toevallig kreeg ik vorige week hun glossy speelgoedgids onder ogen. De winkel van ons allemaal.

Maar niet heus. Bol.com heeft de klassenmaatschappij geherintroduceerd. Heel slim vermeldt de gids geen prijzen meer. Elk artikel gaat nu vergezeld van een QR-code. Dat oogt beter dan de vermelding dat die playmobil Dino Rock doos meer dan 80 pegels gaat kosten. Kinderen die kunnen lezen moeten bij het formuleren van hun wensen niet worden gehinderd door storende prijskaartjes.

Nu weten ze bij bol.com dat er ook ´pauperouders´ zijn. Daar is iets op gevonden: bij elke QR-code prijkt een dobbelsteentje. Staat daar 1 stip in, dan gaat het om een cadeautje tot 10 euro, bij 6 stippen weet je dat je vanaf 80 euro mag aftikken. Wie even bladert, ziet al snel dat dobbelstenen met 1 stip dun gezaaid zijn en dat de dobbelstenen met 4 tot 6 stippen zich als konijnen vermenigvuldigen.

Zo worden de have en have-bijna-nots subtiel gescheiden. Isa krijgt te horen dat ze uit het heerlijke boek 2 cadeautjes met een 1 op de dobbelsteen mag aankruisen, terwijl Olaf zich op alle dobbelstenen mag uitleven. Isa zal nu, een en al begrip, alleen bescheiden wensen koesteren en Olaf kan los gaan. Bol.komnou. Bah.

Adrian Verbree